Erdemli İlçesi
Erdemli, Mersin’in 37 km batısında, Akdeniz kıyısında kurulu büyük bir ilçedir. Tarihi zenginlikleri, doğal güzellikleri ve Türkiye’nin önemli narenciye (limon) üretiminin büyük bir bölümünü karşılamasıyla öne çıkar. Erdemli adı, 15. yüzyılda İç Anadolu’dan geldiği sanılan Erdemoğulları adındaki bir Türkmen aşiretinin beyi olan Erdem Bey’den geldiği belirtilmektedir.
📝 Bu Sayfada Neler Var? (İçindekiler)
📜 Tarihçe ve Coğrafi Durum
Tarihi Gelişim
Erdemli; Hititler, Selefkoslar, Romalılar, Bizanslılar, Mısırlılar, Karamanoğulları ve Osmanlılar devrini yaşamıştır. 1953 yılına kadar köy olan Erdemli, 01 Haziran 1954 tarihinde Silifke’nin Yağda Bucağı ile Mersin’e bağlı Elvanlı Bucağının birleştirilmesiyle müstakil ilçe olarak kurulmuştur.
Coğrafi Durum
Erdemli doğal güzellikleri zengin Akdeniz kıyısında şirin bir ilçedir. Doğusu Mezitli, batısı Silifke, kuzeyi Karaman ve Konya, güneyi Akdeniz ile çevrilidir. Yüzölçümü 2.078 km²’dir. Bu alanın % 62’si orman, % 17’si tarım alanı, % 21’i mera, taşlık ve kayalıktır.
🎥 Erdemli Tanıtım Videosu
🏰 Korykos ve Elaiussa-Sebaste Antik Kentleri
Korykos Antik Kenti (Kızkalesi Karşısı)
Mersin-Erdemli karayolunun 60. km’sinde yer alır. İlk yerleşimin MÖ 4. yüzyıla ait olduğu anlaşılan Korykos, Kilikya bölgesinin önemli bir liman kenti olduğundan sık sık el değiştirmiştir. MS 72 yılında Roma egemenliğine girmiş ve bu dönemde tarım alanında büyük bir gelişme göstererek zeytinyağı ihraç merkezi olmuştur.
Bizanslılar zamanında Arap istilalarına karşı etrafı kuvvetli surlarla çevrilmiştir. Ören yerinde iç ve dış kale, kiliseler, sarnıçlar, su kemerleri, kaya mezarları, lahitler ve taş döşemeli Roma yolları kısmen ayaktadır.
Elaiussa-Sebaste Antik Kenti
Mersin’e 52 km. uzaklıktaki Ayaş’ta yer almaktadır. Kent, İÖ II. yüzyıl sonlarında kurulmuştur. Strabon’a göre bu şehir, Elaiussa ve Sebasta kentlerinin birleşmesiyle meydana gelmiştir. Elaiussa daha eskidir. Kumların altında Kral Archelaos’tan önceki zamanlara ait çeşitli tarihi eserler bulunmaktadır.
Bazilika ve Jüpiter Tapınağı
İyi korunmuş 5 nefli Bazilika, tiyatronun caveası ve erken Hıristyanlık döneminde kiliseye çevrilen Jüpiter Tapınağı (612 sütunlu bir Roma mabedi) önemli kalıntılardır.
Su Kemerleri ve Sarnıçlar
Kentte su kemerleri, kilise kalıntıları, zeytinyağı ve su sarnıçları bulunmaktadır. Mezarlık (Nekropol) doğu ve kuzeydedir.
Mermer Sütunlu Saray Kapısı
İki mermer sütunlu saray kapısı ve bunun 50 m kuzeyinde çeşitli hayvan resimlerini içeren döşeme mozaikli yapılar dikkat çekicidir.
👑 Kızkalesi (Deniz ve Kara Kalesi)
Korykos yerleşimine ait olan ve mahallenin adını veren Deniz Kalesi (Kızkalesi) küçük bir adacık üzerinde, kıyıya ortalama 300-600 m uzaklıkta kurulmuştur. I. Leon tarafından 1199 yılında yaptırıldığı bir yazıttan anlaşılmaktadır. Tarihte korsanların barınağı olarak da kullanılmıştır.
Deniz Kalesi Yapısı
Kalenin girişi kuzeydedir. 192 m uzunluğundaki mazgal delikleri açılmış kale suru üzerine 8 tane üçgen, dörtgen ve yuvarlak biçiminde burçlar oturtulmuştur. Batıdaki sur boyunca uzanan iyi korunmuş bir galeri ile buradan denize açılan bir kapı bulunmaktadır. Kale avlusu içerisinde sarnıçlar ve işlikler yer almaktadır.
🔍 Diğer Tarihi Yapılar
Kanlıdivane
Mersin-Silifke karayolunun 45 km’sinde yer alır. Helenistik, Roma ve Bizans çağlarına ait tapınak, kilise, sarnıç ve şehir kalıntılarını ihtiva eden sit, geniş ve derin bir çöküğün etrafında yer alır. Çöküğün yamaçlarında Adam Kabartmaları ve Helenistik çağdan kalma bir kule bulunur.
Akkale (Tırtar)
Geç Roma döneminde kurulmuştur. 2-3 katlı ana yapı, haç planlı küçük bir bina, hamam yıkıntıları ve limanı bulunur. 15.000 ton zeytinyağı alabilecek kapasitedeki sarnıç halen ayaktadır ve buranın büyük bir zeytinyağı ihraç merkezi olduğunu gösterir.
Paşa Türbesi
Ayaş-Korykos yolu üzerinde olan bir Selçuklu eseridir. Türbe 1220 yılında Aktaşoğlu Sinan Bey tarafından yaptırılmıştır.
Öküzlü Ören Yeri
Ayaş Mahallesi’ne 12 km uzaklıktadır. Genç Helenistik, Roma, Erken Bizans dönemlerinde yerleşim görmüştür. Bazilikası, sarnıçları halen ayaktadır. Lahitler, kente girişi sağlayan stabilize yolun kenarında bulunmaktadır.
🏘️ Erdemli Mahallesi Listesi
Erdemli ilçesine bağlı 71 mahallenin tam listesi aşağıdadır: