Cezerye
🍽️ Kategori: Tatlı / Şekerleme
📍 Bölge: Mersin Geneli
🥕 Ana Malzeme: Havuç (Cezer)
✨ Özelliği: Doğal Enerji Kaynağı
Mersin’in en ünlü markasıdır. “Cezer” (Arapça havuç) kelimesinden gelir. Sarı ve mor havuçların buharda haşlanıp, şeker ve özel baharatlarla saatlerce pişirilmesi ve ardından fıstık, ceviz veya fındıkla zenginleştirilmesiyle elde edilir. Doğal bir enerji deposudur ve afrodizyak etkisiyle bilinir. Lokumdan daha sert, pestilden daha yumuşak eşsiz bir kıvamı vardır.
🔪 Ev Yapımı Doğal Enerji Deposu: Cezerye Tarifi
Gerçek bir cezerye sabır işidir. Havucun o karamelize tadını ve lokumsu kıvamını yakalamak için saatlerce, bıkmadan karıştırmak gerekir. Sanayide dev kazanlarda yapılan bu işlemi evde daha küçük ölçekte, doğal malzemelerle yapmak mümkündür. İşte ev yapımı cezerye tarifi:
Gerekli Malzemeler
- Havuç: 1 kg taze, sulu havuç. (Rendelenmiş hali ölçü olarak kullanılacaktır).
- Şeker: Yaklaşık 3 su bardağı toz şeker (Havuçların tatlılık oranına göre miktar değişebilir).
- Su: 1 su bardağı su.
- Kuruyemiş: 1 su bardağı iri kırılmış ceviz veya bütün Antep fıstığı.
- Baharatlar: 1 çay kaşığı tarçın, yarım çay kaşığı toz karanfil, bir tutam yenibahar.
- Kaplama İçin: Bol miktarda Hindistan cevizi rendesi.
Hazırlanış Adımları (Sabır Gerektirir)
- Havuçların Hazırlığı: Havuçları yıkayıp soyun. Rendenin ince tarafıyla rendeleyin veya mutfak robotundan geçirin. Ne kadar püre haline gelirse o kadar iyi sonuç alırsınız.
- Pişirme Aşaması – 1 (Yumuşatma): Rendelenmiş havuçları ve 1 su bardağı suyu geniş, yapışmaz tabanlı bir tencereye alın. Havuçlar tamamen yumuşayıp suyunu çekene kadar orta ateşte pişirin.
- Pişirme Aşaması – 2 (Karamelize Etme): Havuçlar suyunu çekince şekeri ilave edin. Şeker eriyip havuçla bütünleşince karışım sulanacaktır. Bu aşamadan sonra ateşi kısın ve sürekli karıştırarak pişirmeye devam edin. Bu süreç 1 saatten fazla sürebilir. Karışım suyunu tamamen çekip, tencerenin tabanından ayrılan, koyu renkli, yapışkan ve ağdalı bir macun kıvamına gelmelidir.
- Lezzetlendirme: Kıvam alan havuç macununa baharatları (tarçın, karanfil, yenibahar) ekleyip iyice karıştırın. Son olarak iri kırılmış cevizleri veya fıstıkları ilave edin ve 5 dakika daha karıştırarak ocaktan alın.
- Şekil Verme: Düz bir tepsiyi veya borcamı hafifçe ıslatın veya streç film serin. Üzerine bolca Hindistan cevizi serpin. Sıcak cezerye harcını tepsiye dökün ve ıslattığınız bir spatula veya kaşık yardımıyla üzerini düzeltin. Yaklaşık 1.5 – 2 cm kalınlığında yayılmasını sağlayın.
- Dinlendirme ve Kesim: Cezeryenin tamamen soğuması ve kıvamını bulması için oda sıcaklığında bir gece (en az 6-8 saat) dinlendirin. İyice sertleşen cezeryeyi kare veya dikdörtgen lokum şeklinde kesin. Kesilen parçaların her tarafını tekrar Hindistan cevizine bulayarak servis yapın.
💡 Püf Noktası: Cezeryenin olduğunu anlamak için küçük bir parça alıp soğuk suya atın. Eğer suda dağılmayıp topaklanıyorsa kıvamı tamamdır. Karıştırma işlemini asla bırakmayın, aksi takdirde dibi tutar ve yanık kokusu tüm tatlıya siner.